Welke materialen kunnen tegen een vochtige badkamer?
Glas, geglazuurd keramiek, resin, versteend hout, verchroomd metaal en katoen doorstaan een badkamer zonder klachten. Ze nemen geen water op, of ze hebben een gesloten afwerking waar water niet doorheen komt.
Het probleem in een badkamer is zelden die ene plens water. Het is de damp die na een douche nog een halfuur blijft hangen, elke dag opnieuw, op een oppervlak dat tussendoor nooit helemaal opdroogt. Materialen die daar goed uitkomen hebben allemaal dezelfde eigenschap: een dichte buitenkant zonder open poriën.
Glas laat dat het duidelijkst zien. De set van drie glazen kaarshouders van 16, 30 en 38 cm hoog kan naast een bad blijven staan zonder dat er iets verandert. Wat erop condenseert veeg je eraf, en daar houdt het op. Resin gedraagt zich ongeveer hetzelfde, want hars is gegoten en gesloten. De enige beperking bij hars is zon, niet water: hij kan onder invloed van externe factoren verkleuren, dus een resin object hoort niet de hele middag op een vensterbank in de volle zon.
Metaal is de lastigste van het rijtje. Verchroomd en roestvrij metaal geeft niets, maar onbehandeld ijzer roest op de plek waar de lak beschadigd is, en dat begint bijna altijd aan de onderkant waar het object op een nat blad staat.
Waarom laat marmer of travertijn een doffe kring achter?
Marmer en travertijn zijn kalksteen, en kalksteen is poreus en gevoelig voor zuur. Vocht op zichzelf is niet de boosdoener; de kringen komen van wat er in dat vocht is opgelost.
Neem een zeepfles die elke ochtend nat wordt teruggezet op dezelfde plek. Het water verdampt, maar de zeepresten en de kalk uit het leidingwater blijven achter en trekken in de bovenste laag van de steen. Na een paar maanden staat er een lichte kring die je er niet meer uit poetst, ook niet als het oppervlak zelf schoon is. Een schoonmaakmiddel met citroen of azijn doet hetzelfde in één keer, want zuur tast kalksteen direct aan.
Dat betekent niet dat natuursteen de badkamer uit moet. Het betekent dat steen op een plek hoort waar hij tussendoor droog wordt, en dat je onder de fles die altijd op dezelfde plek staat een vilten schijfje of een plateau legt. De volledige aanpak per steensoort staat in wat marmer en travertijn nodig hebben om niet dof te worden.
Wat hier verder scheelt is de afwerking. Gepolijst marmer laat een kring eerder zien dan verzoet of getrommeld travertijn, omdat de glans het verschil zichtbaar maakt. Op een travertijn blad met een matte, licht open structuur valt dezelfde vlek nauwelijks op.
Waar in de badkamer mag wat staan?
Deel de ruimte op in drie zones en het meeste lost zichzelf op. In de spatzone, ongeveer een halve meter rond de douchedeur en langs de badrand, komt dagelijks water; daar horen alleen glas, keramiek, resin en verchroomd metaal. Op het wastafelblad is het vochtig maar afneembaar. Op een plank of vensterbank verder van de douche kan bijna alles staan.
Een dienblad is het handigste gereedschap om zo'n droge zone te maken op een blad dat verder nat wordt. Alles wat erop staat komt niet meer in contact met het water dat langs de kraan loopt, en het blad zelf til je op om eronder te vegen. Voor een smal planchet in het toilet of naast een kleine wastafel past het zwarte marmeren dienblad van 20 bij 11 bij 3 cm nog net. Voor een breder blad kies je iets als een travertijn plateau van 30 bij 15 cm.
Welk bladmateriaal hier het langst mooi blijft is een aparte afweging: hout, marmer, metaal, resin en gelakt hout gedragen zich alle vijf anders bij water, krassen en gewicht. Voor een badkamer vallen hout en hoogglans lak als eerste af.
Hoeveel er op dat blad mag blijven staan voordat het rommelig wordt, is uitgewerkt in de indeling van een wastafelblad. Dit stuk gaat alleen over waar de spullen van gemaakt zijn.
Kunnen schelp, parelmoer en hout in de badkamer?
Schelp en parelmoer kunnen prima in een badkamer, versteend hout ook, en onbehandeld hout niet.
Bij schelpobjecten is de schelp zelf het sterkste onderdeel. De zwakke plek is de lijm waarmee de schelpen op de ondergrond zitten en de laklaag eroverheen. Een waxinelichthouder van 11,5 bij 11,5 bij 8 cm bekleed met kauri-schelpen verdraagt damp zonder moeite, maar niet een spoelbeurt onder de kraan of een schoonmaakmiddel op de lak. Droog afnemen, meer is het niet. Diezelfde behandeling geldt voor schelpenvazen en parelmoer.
Versteend hout is fossiel geworden hout waarin de houtstructuur is vervangen door kiezel. Het is daardoor veel dichter dan gewoon hout en gedraagt zich als steen, alleen zonder de zuurgevoeligheid van kalksteen. Een zeeppompje van versteend hout van 10 bij 10 bij 16 cm met chromen pomp staat om die reden op precies de plek waar het elke dag natspat.
Onbehandeld hout is het enige materiaal dat je in een badkamer echt beter weglaat. Het zwelt op de plek waar het nat blijft, trekt scheef zodra het weer droogt, en in de naad tussen twee delen krijgt schimmel de kans. Geolied of gelakt hout redt het wel, zolang het buiten de spatzone hangt en je de olie bijhoudt zoals beschreven in hout onderhouden met olie, was of lak.
Welk badtextiel droogt goed, en waar bewaar je de rest?
Katoen is in een badkamer de enige verstandige vezel, en of een handdoek snel droogt hangt meer af van hoe hij hangt dan van het weefsel. Een handdoek van 50 bij 70 cm dubbelgevouwen over een stang droogt aan de binnenkant nauwelijks; dezelfde handdoek open aan een haak is binnen een paar uur klaar.
Dat verschil telt op. Een badlaken van 70 bij 140 cm dat elke dag half vochtig terug op de stang gaat, gaat op den duur muf ruiken, en dat ligt niet aan de wasbeurt. In een badkamer zonder raam of afzuiging is een tweede haak daarom een grotere verbetering dan een tweede handdoek.
Voor het geweven patroon geldt hetzelfde onderscheid als bij de harde materialen: iets dat in de stof zit, slijt niet weg. Bij de Belmond handdoek in beige met een ingeweven geometrisch patroon zit de tekening in het weefsel en niet in een opdruk, wat na tien wasbeurten scheelt.
De voorraad hoort niet in de badkamer. Dat is de ruimte met de meeste damp en de minste ventilatie, en een stapel schoon textiel neemt die damp gewoon op. Een gesloten kast op de overloop of een dressoir met deuren is de gebruikelijke plek; welke breedte dressoir bij welke wand past en hoeveel er per vak in gaat staat per maat uitgerekend, inclusief de hoeveelheid tafellinnen en textiel die op een plank van 50 cm breed kwijt kan.
In het aanbod badkameraccessoires staat bij elk artikel het materiaal in de specificaties. Dat is bij deze categorie het eerste veld om te lezen, nog voor de maat.
