Tuinmeubelen op materiaal: teak, aluminium of wicker

Vier materialen delen vrijwel de hele markt voor tuinmeubelen, en ze verschillen op precies drie punten: wat het weer ermee doet, hoeveel onderhoud ze vragen en of ze de winter buiten overleven.

Hieronder staat per materiaal wat die tabel in de praktijk betekent, en waar de meeste mensen tegenaan lopen. Alle maten in dit stuk komen van meubels uit onze eigen tuinmeubelen.

Teak en ander hardhout

Teak is het enige tuinmeubelmateriaal dat mooier wordt door niets te doen. De natuurlijke oliën in het hout houden vocht buiten, en onbehandeld hout verkleurt in ongeveer zes tot twaalf maanden van honingbruin naar zilvergrijs. Dat grijs is een oppervlaktelaagje van een paar tienden van een millimeter; het hout eronder is ongeschonden.

Wil je de warme kleur houden, dan is teakolie de manier, maar dan zit je vast aan één tot twee behandelingen per jaar. Sla je een jaar over, dan krijg je een vlekkerig resultaat dat je alleen met schuren weg krijgt.

Waar het wel misgaat: hardhout dat op een natte ondergrond staat. Poten die het hele jaar op vochtige tegels of in gras staan, trekken water op via de kopse kant, en daar begint het rotten. Zet houten meubels op stelvoetjes of leg er tegels onder waar het water vanaf loopt. Verder geldt voor hout wat voor de meeste natuurlijke materialen binnen ook geldt, zoals in meubels onderhouden staat: schoonhouden scheelt meer dan behandelen.

Let bij aankoop op FSC-hout en op de dikte van de latten. Latten dunner dan 2 cm gaan bij hardhout eerder kromtrekken, en dat zie je vooral in tafelbladen die de hele dag in de volle zon liggen.

Aluminium

Aluminium roest niet. Dat is de hele reden dat het de standaard is geworden voor buitenmeubels, en het klopt: er zit geen ijzer in, dus er is geen roestvorming mogelijk, ook niet aan de zeekust.

Het materiaal is bovendien licht. De buiten salontafel Quinn in light beige heeft een blad van 86 cm doorsnee op 37,5 cm hoogte en is toch met één hand te verplaatsen, wat met een stenen of houten tafel van dat formaat niet lukt. Dat lichte gewicht is ook het nadeel: bij een stevige najaarsstorm waaien lichte aluminium stoelen om, en dan komt de lak eraf op de tegels.

Poedercoating is het punt waar aluminium zich onderscheidt. Een goede gelakte afwerking houdt jaren; een dunne coating krijgt na twee seizoenen kleine putjes waar vuil in blijft zitten. Controleer bij aankoop de lasnaden en de binnenkant van de poten, want daar is de coating meestal het dunst.

Nog een praktisch punt dat op geen enkel etiket staat: aluminium wordt heet. Een donker gelakt tafelblad in de volle zon loopt in de zomer makkelijk boven de veertig graden op. In een tuin op het zuiden zonder schaduw is een lichte kleur daarom geen esthetische keuze maar een comfortkeuze.

Geweven: rope, wicker en riet

Onder "wicker" valt van alles, en het verschil in kwaliteit is enorm. Wat telt is de vezel.

Olefin en andere polypropyleenvezels zijn gemaakt voor buiten en hebben een hoge UV-stabiliteit, wat betekent dat ze niet verkleuren en niet bros worden onder zonlicht. De outdoor eetkamerstoel Nuba heeft handgeweven Olefin rope zijpanelen op een aluminium frame, en is met 81,5 cm hoog en een zithoogte van 49 cm gewoon een eettafelstoel die tegen weer kan. De armleuning zit op 70 cm, dus hij schuift onder de meeste tuintafels van 75 cm door.

Goedkoop pvc-vlechtwerk is een ander verhaal. Dat wordt na twee tot drie zomers bros, breekt bij de bochten en is dan niet te repareren. Je herkent het aan de glans en aan een vezel die bij het buigen wit uitslaat.

Natuurriet en rotan horen niet buiten. Ze zijn prachtig op een overdekt terras of in een serre, maar één natte week in de open lucht en het weefsel zakt door.

Onderhoud is bij alle geweven materialen hetzelfde: stof en groene aanslag borstel je er droog uit met een zachte borstel, en één keer per jaar gaat er een lauw sopje overheen. Hogedrukreinigers zijn hier funest, want die duwen de vezels los uit het weefsel.

Gecoat staal en gietijzer

Staal en gietijzer geven wat aluminium mist: gewicht. Een zware stoel blijft staan in de wind, en een gietijzeren tafel voelt in gebruik solider aan dan wat dan ook.

De prijs daarvoor is de coating. Zolang de laklaag intact is, gebeurt er niets. Maar zodra er een steenslag, een schroefgat of een kras in zit, begint roest zich onder de lak door te werken, en dan komt het er in vlokken af. Loop staal daarom elk voorjaar na en werk beschadigingen bij met een roestwerende primer voordat het seizoen begint.

Voor vuurschalen geldt bovendien dat roest hoort bij het materiaal. De vuurkorf Nerium van 70 x 70 x 41 cm staat op vier poten, zodat er lucht onder de schaal door kan en de bodem na regen weer droogt. Zet zo'n korf op tegels of steen, nooit op een houten vlonder, en leeg de as na gebruik: natte as houdt vocht vast en vreet zich in het ijzer.

De kussens zijn het echte zwakke punt

Bij vrijwel elke tuinset gaat de bekleding stuk voordat het frame iets mankeert. Twee dingen bepalen hoe lang die kussens meegaan.

Het eerste is de stof. UV-bestendige polyester olefine, zoals op de buiten poef Dawson van 77 x 99 x 40 cm, verkleurt veel langzamer dan gewone meubelstof. Het tweede is de vulling. PU-schuim met een waterdichte binnenhoes en snel drogende eigenschappen laat regenwater er aan de onderkant weer uit lopen; gewoon schuim zuigt zich vol en blijft dagen klam, en daar komt de schimmelgeur vandaan.

Praktisch: zet natte kussens rechtop tegen de rugleuning in plaats van ze plat te laten liggen. Water loopt er dan uit in plaats van erin te blijven staan, en ze drogen in een halve dag in plaats van in twee.

Wat naar binnen gaat en wat kan blijven

Het frame en de kussens hebben verschillende winterregels, en dat is precies waar het meestal fout gaat.

Buiten laten staan kan bij aluminium, teak op stelvoetjes en Olefin-vlechtwerk. Zet meubels wel los van de muur zodat er lucht omheen kan, en gebruik een hoes die aan de onderkant open is; een dichte hoes vangt condens en werkt als een broeikas.

Naar binnen gaan alle kussens, alle textiel en alles wat elektronica bevat. Een solar buitenlamp zoals de buiten vloerlamp Lunar van 152 cm kan in het seizoen prima buiten blijven, maar de accu gaat langer mee als hij de vorstperiode binnen doorbrengt. Waar je die spullen in de tussentijd laat, staat in decoratie opbergen tussen de seizoenen.

Zet meubels die blijven staan op de plek waar het minste water blijft staan, en kantel tafelbladen niet plat maar met een lichte helling, zodat regen eraf loopt en er geen plas van een halve centimeter op blijft staan die bevriest. Voor wie eerst nog de indeling van het terras wil bepalen: in een zithoek buiten inrichten staan de maten die daarbij horen.