Wanddecoratie boven de bank: breedte, hoogte en afstand

Stap 1: reken vanaf de breedte van de bank

Meet de bank van armleuning tot armleuning en neem daar tweederde van. Dat getal is de breedte die je wandvulling ongeveer moet halen, inclusief de tussenruimte als je met meerdere stukken werkt.

Een paar voorbeelden met echte maten:

De Novaro in bouclé is 236,5 cm breed, dus daar hoort ruwweg 160 cm wanddecoratie boven. De Monty in chenille van 288 cm vraagt er bijna 190.

Blijf je daar ver onder, dan lijkt het werk te zweven en oogt de muur leger dan voordat je iets ophing. Ga je erboven, over de armleuningen heen, dan raakt de bank zijn plek als hoofdvorm kwijt. De marge tussen die twee is groter dan mensen denken: alles tussen 60 en 75 procent van de bankbreedte werkt.

Staat er een vloerlamp of een hoge plant naast de bank, meet die dan niet mee. De wandvulling hoort bij het meubel eronder, en een lamp van 160 cm hoog vult diezelfde hoek al op zijn eigen manier. Hetzelfde geldt voor een bijzettafel: die telt niet mee in de breedte waar je vanaf rekent.

Stap 2: de onderkant komt 15 tot 20 cm boven de rugleuning

De tweede maat is verticaal en heeft niets met ooghoogte te maken. Boven een bank is de rugleuning je referentiepunt, niet je gezicht.

Houd 15 tot 20 cm tussen de bovenkant van de rugleuning en de onderrand van het werk. Bij de Novaro, met een rugleuning van 70,5 cm hoog, komt de onderkant van de lijst dus op 85 tot 90 cm vanaf de vloer. Minder dan 15 cm en het werk lijkt op de bank te leunen; meer dan 25 cm en de twee lijken niets met elkaar te maken te hebben.

Uit die ondergrens volgt meteen een grens aan de hoogte van het werk. Een staand formaat als de Splendor in zwart en gebroken wit, 100 cm breed en 140 cm hoog, komt met zijn onderkant op 88 cm en eindigt dan op 228 cm. In een kamer met een plafond van 250 cm houd je nog 22 cm over, en dat is krap. Een liggend of vierkant formaat is boven een bank vrijwel altijd rustiger.

Bij een klein werk zakt het midden lager dan de 145 cm die in musea wordt aangehouden. Dat is hier juist goed: je kijkt er meestal naar terwijl je zit.

Stap 3: één groot stuk of een set

Beide werken, maar ze doen iets anders met de muur. Eén stuk geeft rust en een duidelijk middelpunt. Een set geeft ritme en vult breedte die je met één werk niet betaalbaar of niet passend krijgt.

Kies één groot werk als de wand smal is, als er al veel gebeurt in de kamer, of als de bank een uitgesproken vorm heeft. De Rhapsody in jute bestaat weliswaar uit drie panelen, maar vormt samen één doorlopend landschap van 180 bij 120 cm en gedraagt zich daarmee als een enkel stuk. Boven een bank van 270 cm zit dat precies op tweederde.

Kies een set van twee als de bank breed is en je meer flexibiliteit wilt. De Tatu left en Tatu right zijn elk 90 bij 120 cm en horen bij elkaar; met 8 cm ertussen kom je op 188 cm totaal, wat past boven een bank van rond de 285 cm.

Drie regels houden een set overeind:

1. Gelijke tussenruimte, tussen 5 en 10 cm. Kleiner leest als één vlak, groter valt uiteen.
2. Eén doorlopende lijn: de onderkanten gelijk, of de middens gelijk, nooit allebei half.
3. Eén gedeelde eigenschap, in lijstkleur, palet of techniek. Twee werken in dezelfde aardetinten hangen samen; twee willekeurige werken hangen naast elkaar.

Een derde route is reliëf in plaats van beeld. Een handgemaakt paneel als de 3D wanddecoratie met cirkelmotief van 100 bij 100 cm werkt met licht en schaduw en verandert daardoor door de dag heen. Boven een bank in een neutrale stof is dat vaak sterker dan nog een kleur erbij, zeker als de muur en de bekleding al dicht bij elkaar liggen.

Let bij de kleurkeuze op de bekleding onder het werk. Hangt er weinig contrast tussen de twee, dan verdwijnt het werk; pak dan één toon uit het kleed of uit de sierkussens en zoek daar het contrast. Bij een bank in bouclé naturel doen aardetinten en zwart het allebei goed, waar een lichtgrijs werk vrijwel oplost tegen de muur.

Wil je meer dan drie stukken combineren, dan gelden andere regels. Die staan in een galerijwand maken die niet rommelig wordt.

Stap 4: aftekenen en ophangen

Leg de stukken eerst op de vloer voor de bank en schuif ze tot de verdeling klopt. Meet dan de afstanden op en neem ze mee naar de muur.

Werk daarna in deze volgorde:

1. Bepaal het midden van de bank en zet daar een potloodstreepje, ook als het werk niet symmetrisch komt te hangen. Het midden van de bank is het anker, niet het midden van de muur; boekenkasten en deuren zitten zelden symmetrisch.
2. Teken de onderrand af op 15 tot 20 cm boven de rugleuning.
3. Meet aan de achterkant van het werk de afstand van de ophanghaak tot de bovenrand. Tel die op bij je onderrand plus de hoogte van het werk, en je hebt de spijkerhoogte.
4. Controleer het gewicht. Een canvas van 100 bij 140 cm hangt aan één haak in massief metselwerk, maar in gipsplaat heb je een plug nodig die op het gewicht is berekend.
5. Hang op, ga op de bank zitten en kijk. Vanuit zithoogte zie je binnen tien seconden of het te hoog hangt.

Een spiegel volgt dezelfde stappen met één verschil: die hangt goed als hij iets weerkaatst dat de moeite waard is, meestal een raam of een lamp. De maatvoering daarvoor staat in een spiegel ophangen op de juiste hoogte, en het aanbod staat bij de spiegels.