De tafel waar alles op landt
Van alle vlakken in huis heeft de salontafel het zwaarste leven. Er staat koffie op, er liggen afstandsbedieningen, er landt post, en tegelijk is het de tafel waar iedereen die binnenkomt als eerste op neerkijkt. De meeste salontafels zijn daardoor geen gestylede vlakken maar wapenstilstanden: half decoratie, half restjes van gisteren.
De oplossing is geen strenger opruimregime maar een indeling die tegen het dagelijks gebruik kan. Die bestaat uit drie vaste onderdelen en één vrije zone, en hij overleeft ook een huishouden met kinderen en afstandsbedieningen.
Het anker: een dienblad uit het midden
Het vaste deel van de styling staat op een dienblad, en dat is geen esthetische keuze maar een praktische. Alles binnen de rand is één ding: op te tillen als de tafel nodig is, terug te zetten zonder na te denken, en in één beweging opzij te schuiven als er gasten komen.
De maat volgt de tafel. Op een blad vanaf ongeveer 110 cm werkt een rond dienblad van 50 cm; op een kleinere tafel ga je naar 40 of kleiner, zodat er naast het blad nog echt tafel overblijft. Het dienblad hoort niet in het midden maar uit het midden, aan de kant waar niemand zit, zodat de kant waar wel gezeten wordt vrij blijft voor het echte gebruik.
Wat erop staat volgt de hoogteregel van elk gestyled vlak: iets laags, iets middelhoogs en eventueel iets met hoogte, met de kanttekening dat een salontafel van bovenaf wordt bekeken. Hoogte werkt hier dus zuiniger dan op een dressoir: een kandelaar van 28 cm is op deze tafel al de toren.
Of één groot stuk in plaats van drie kleine
Het alternatief voor het dienblad is radicaler en werkt minstens zo goed: één object dat groot genoeg is om het blad in zijn eentje te dragen. Een schaal van 45 cm doorsnee op een verder leeg blad geeft de tafel meer rust dan welke compositie ook, en er kan nog steeds een kop koffie naast; waarom dat ene grote stuk zo werkt geldt op de salontafel het sterkst van alle vlakken in huis.
Kies tussen die twee routes, niet allebei. Een dienblad naast een grote schaal is het begin van de verzameling waar de indeling je juist tegen moest beschermen.
De vrije zone is de helft van het blad
Wat de styling overleeft, is de ruimte die je er bewust naast laat. Minstens de helft van het blad blijft leeg, en die helft is niet over: dat is de plek voor de mok, de laptop, de benen op tafel en het spel op zaterdagavond.
Een tafel die te vol staat om te gebruiken, wordt binnen een week vanzelf leger, alleen dan zonder plan: de decoratie schuift opzij voor het leven en blijft schots en scheef staan. Plan die lege helft dus in, dan blijft de gestylede helft ook echt staan waar hij stond.
Boeken zijn in dit systeem de nuttigste decoratie die er bestaat. Een stapel van twee of drie op de gestylede helft geeft hoogte en kleur, en is tegelijk het enige stylingelement dat gasten mogen pakken zonder iets te verstoren. Leg de grootste onderop en houd de ruggen naar de zitkant, dan blijft de stapel ook na het pakken en terugleggen een stapel.
Het blad bepaalt de spelregels mee
Waar de tafel van gemaakt is, verandert de indeling niet, maar wel de discipline eromheen. Op een glazen blad is het dienblad bijna verplicht, want elke mok laat er een kring na die je vanaf de bank ziet. Een blad van marmer of travertijn vraagt om onderzetters bij alles wat nat of zuur is; waarom kalksteen dat nodig heeft is een materiaalkwestie, geen overdreven voorzichtigheid. Hout en keramiek zijn het vergevingsgezindst en mogen het meeste gewoon dragen.
En dan de afstandsbedieningen, het enige stylingprobleem dat elke salontafel deelt. Ze horen niet in beeld en moeten binnen handbereik: een platte gesloten doos op de gestylede helft, of een mandje op de plank onder het blad als de tafel die heeft, lost het op zoals opbergen in het zicht dat overal doet. Los op tafel is geen optie; daarvoor zijn het er altijd te veel.
's Avonds neemt de tafel een tweede rol
Zodra de lampen aangaan wordt de salontafel het laagste lichtpunt van de kamer, en dat is een rol die overdag onzichtbaar blijft. Eén of twee kaarsen op het dienblad, laag zoals de tafel het vraagt, zetten het midden van de zithoek aan zonder dat er een lamp aan te pas komt.
Dat is meteen de laatste toets voor de hele indeling: steek de kaarsen aan, ga op de bank zitten en kijk. Wat er vanaf daar overbodig uitziet, is het ook. De onderdelen om mee te bouwen staan bij de dienbladen en schalen, maar de helft van het werk is en blijft weglaten.
