Herstofferen of vervangen: wanneer een bank of stoel het waard is

De twee rekensommen naast elkaar

Herstofferen betekent: hetzelfde frame, nieuwe stof, meestal nieuwe vulling in de zitkussens, soms nieuwe singels of veren. De vorm blijft, de maat blijft, de plek in de kamer blijft. Vervangen betekent dat alles opnieuw open ligt, inclusief de maat, de zithoogte en de stijl.

De kosten lopen minder ver uiteen dan mensen verwachten. Bij het herstofferen van een 2,5-zitter gaat ruwweg tien tot vijftien meter meubelstof van 140 cm breed doorheen, en die meters zijn bij een stof van goede kwaliteit de grootste post. Daar komen uren bij: uit elkaar halen, patroon knippen, opnieuw opbouwen. Bij een eenvoudige fauteuil met rechte lijnen gaat dat sneller dan bij een model met geplooide armleuningen en een gecapitonneerde rug.

Voordat je die twee tegen elkaar afzet, loont het om te kijken of het probleem wel de hele bank betreft. Vaak is alleen de zitting op: de rug en de armleuningen zien er nog uit zoals ze bedoeld waren en het is die ene plek waar altijd iemand zit die is doorgezakt. Alleen de zitkussens laten hervullen, met de bestaande hoezen erover, is een fractie van het werk en soms genoeg voor nog vijf jaar. Meet daarvoor het hoogteverschil tussen de ingezakte plek en de plek ernaast; is dat meer dan drie centimeter, dan zit het probleem in de vulling en niet in de stof.

Er bestaat ook een tussenweg die vaak vergeten wordt: een nieuw meubel dat je zelf laat bekleden. De poef Yoda van 45 bij 45 cm is zo'n stuk, met een zithoogte van 45 cm en een stof die je uit een collectie kiest in plaats van uit een productfoto. Dat is geen herstofferen, maar het lost hetzelfde probleem op: een kleur die precies aansluit bij wat er al staat.

Het frame bepaalt of herstofferen zin heeft

Een stoffeerder werkt aan wat eronder zit, en dat onderstel krijg je niet beter dan het is. Kantel het meubel naar voren en kijk eronder. Massief hout met verlijmde en geschroefde verbindingen is de moeite waard, zeker als het meubel nog stevig staat als je aan één armleuning duwt.

Spaanplaat met schroefdraad direct in de plaat is dat niet. Ook een frame dat kraakt of waarvan de hoeken bewegen, gaat door nieuwe stof niet stil worden. Dat is precies het scenario waarin de rekensom kantelt: je betaalt uren en meters voor een frame dat over drie jaar alsnog vervangen moet worden.

Bij nieuwe meubels staat die opbouw tegenwoordig gewoon vermeld. Van de loungestoel Tuscany is bekend dat het frame uit grenen en multiplex bestaat, met PU-schuim als vulling, een zithoogte van 45 cm en een zitdiepte van 65 cm. Zo'n opsomming maakt vergelijken mogelijk: als het frame van je huidige stoel van vergelijkbare kwaliteit is en de maten kloppen nog, is opknappen een verdedigbare keuze.

Meubels met een geschiedenis vallen buiten deze rekensom. Een stoel van je grootouders herstoffeer je niet omdat het financieel uitkomt. Hoe je zo'n stuk in een hedendaags interieur laat landen, staat in het artikel over erfstukken die niet meer passen.

Comfort verandert mee, en niet altijd de kant die je wilt

Nieuwe vulling zit anders. Dat klinkt logisch en wordt toch vaak vergeten door mensen die juist herstofferen omdat ze zo aan hun stoel gehecht zijn. Vers schuim brengt de zitting twee tot vier centimeter omhoog en is in het begin merkbaar steviger dan het ingezakte kussen waar je aan gewend was. Na een paar maanden zakt dat terug, maar niet helemaal naar de oude stand.

Wat herstofferen níet oplost is de geometrie. Een zitdiepte van 65 cm blijft 65 cm, een armleuning op 62 cm hoogte blijft daar zitten, en een rug die te laag is voor je schouders wordt niet hoger. Zit je stoel structureel verkeerd, dan is dat een reden om te vervangen en om bij het nieuwe exemplaar op die maten te letten. De fauteuil in cappuccino bouclé van 91 bij 82 bij 72 cm heeft bijvoorbeeld een omsluitende rug die je in een leeshoek anders ondersteunt dan een strak rechte fauteuil van dezelfde breedte.

Onder de vulling zit nog een laag die je niet ziet: singelbanden of veren die de zitting dragen. Uitgerekte singels laten een zitting over de hele breedte doorhangen, ook als het schuim nog goed is. Je herkent het aan een zitting die in het midden een paar centimeter lager ligt dan bij de armleuningen, terwijl er niemand op zit. Vernieuwen van die banden hoort bij een volledige herstoffering en niet bij een snelle stofwissel, dus vraag er expliciet naar.

Vraag bij een offerte altijd of de vulling wordt vervangen of hergebruikt. Dat scheelt in prijs en het scheelt nog meer in hoe het meubel de eerste maanden aanvoelt.

Wat nieuwe stof met de rest van de kamer doet

Eén meubel opnieuw bekleden verandert het evenwicht in de hele ruimte. De oude stof was waarschijnlijk verkleurd, ingesleten en daardoor zachter van toon geworden dan hij ooit uit de rol kwam. Een frisse stof in dezelfde kleurnaam leest naast een vloerkleed en gordijnen die wél tien jaar zon hebben gehad meteen als een andere kleur.

Bekijk daarom niet alleen het stofstaal, maar leg het thuis naast de dingen die blijven: de vloer, de plaid over de leuning, de kussens op de bank. Een set sierkussens en plaids in de nieuwe kleurfamilie is meestal genoeg om de overgang te verzachten, en dat is een goedkopere ingreep dan achteraf ontdekken dat de bank er nu uit springt.

Welke stofsoort je kiest weegt daarbij zwaarder dan de kleur. Bouclé, tweed en chenille slijten verschillend en vangen licht verschillend; het overzicht van bankstoffen zet die verschillen naast elkaar. Wat je ook kiest, zonlicht en dagelijks gebruik doen hun werk, en de gewone onderhoudsroutine bepaalt hoe lang de nieuwe bekleding eruitziet zoals hij bedoeld was.